FMN paralajmëron BE: Borxhi publik mund të dalë jashtë kontrollit deri në 2040
FMN paralajmëron Europën se niveli i borxhit publik mund të dalë jashtë kontrollit brenda dy dekadave të ardhshme, nëse qeveritë nuk ndërmarrin reforma të forta fiskale dhe ekonomike.
Fondi Monetar Ndërkombëtar paralajmëroi gjatë takimit informal të ministrave të Financave të Bashkimit Europian në Nikozia se borxhi publik i vendeve europiane mund të arrijë deri në 130% të Prodhimit të Brendshëm Bruto deri në vitin 2040, nëse politikat aktuale vazhdojnë pa ndryshime.
Sipas raportit të FMN-së, Europa po përballet me presione financiare gjithnjë e më të mëdha, të lidhura me rritjen e shpenzimeve për mbrojtjen, energjinë, pensionet dhe plakjen e popullsisë. Institucioni ndërkombëtar vlerëson se qasja aktuale për shtyrjen e problemeve fiskale nuk është më e qëndrueshme dhe kërkon ndërhyrje të menjëhershme nga qeveritë europiane.
“Qasja e deritanishme për ta shtyrë situatën nuk po funksionon më”, thuhet në raportin e FMN-së.
FMN kërkon reforma fiskale dhe pensionale
Raporti rekomandon reforma strukturore dhe fiskale më agresive për të shmangur përkeqësimin e situatës financiare në dekadat e ardhshme. Mes masave të propozuara janë rritja e investimeve produktive, reforma në sistemet pensionale dhe rritja graduale e moshës së daljes në pension.
FMN argumenton se pa këto reforma, shumë vende europiane do të përballen me vështirësi serioze në financimin e shpenzimeve publike dhe stabilitetin ekonomik.
Debat për borxhin e përbashkët europian
Një nga propozimet më të debatuara në raport është zgjerimi i huamarrjes së përbashkët europiane për financimin e sektorëve strategjikë si mbrojtja, energjia dhe inovacioni. Megjithatë, vendet e Bashkimit Europian mbeten të ndara për këtë ide. Spanja, Italia, Greqia dhe Franca mbështesin krijimin e instrumenteve të përbashkëta të borxhit, ndërsa Gjermania vijon të mbajë një qëndrim kundërshtues.
Komisioneri Europian për Ekonominë, Valdis Dombrovskis, deklaroi se Europa po përballet me “nevoja të reja dhe të përhershme shpenzimesh”, ndërsa niveli i lartë i borxhit dhe plakja e popullsisë po rëndojnë gjithnjë e më shumë financat publike.
“Kjo nuk është një problem abstrakt. Është një sfidë reale dhe urgjente për politikën europiane”, deklaroi Dombrovskis.
Rritja e kostove po shton presionin mbi ekonominë europiane
FMN paralajmëron se shpenzimet për energjinë dhe mbrojtjen janë rritur ndjeshëm pas krizave të fundit gjeopolitike dhe tensioneve në tregjet ndërkombëtare. Sipas raportit, kombinimi i borxhit të lartë, inflacionit dhe ngadalësimit ekonomik mund të krijojë një presion të fortë mbi buxhetet e vendeve europiane gjatë 15 viteve të ardhshme.
Institucioni thekson se vonesa në marrjen e masave do ta bëjë më të kushtueshme dhe më të vështirë menaxhimin e krizës fiskale në të ardhmen.
k.jpg)